فصلنامه تامین اجتماعی: ادامه راهی با ارزش

 مصطفی صادق، دبیر فصلنامه تامین‌اجتماعی

فصلنامه تامین‌اجتماعی را به یقین باید جزو یکی از معتبرترین نشریات تخصصی حوزه رفاه و تامین‌اجتماعی دانست. نشریه‌ای که با دوره‌ای از کارشناسان این حوزه گره خورده و اندیشه‌ها و باورهای آنان را در قالب کاغذ و جوهر و چاپ، برای آیندگان به یادگار گذاشته است. آنچه برای فصلنامه تامین‌اجتماعی اهمیت خاصی دارد، این است که این نشریه در گذشته از رونق بسیار خوبی برخوردار بوده و کمتر پژوهشگری در عرصه رفاه و تامین‌اجتماعی وجود دارد که فصلنامه تامین‌اجتماعی را به‌طور خاص یا موسسه عالی پژوهش را به‌طور عام، به‌عنوان مرجع رسمی مباحث رفاه و تامین‌اجتماعی مورد تایید قرار ندهد تاجاییکه اکثر مقالات و کتبی که در این حوزه نگارش می‌شوند، منابعی را از این فصلنامه ذکر کرده‌اند. در حوزه اقتصاد تامین‌اجتماعی، حقوق تامین‌اجتماعی، اقتصاد سلامت و موضوعات دیگر حول محور رفاه و تامین‌اجتماعی، اگر فردی صاحب قلم و اندیشه بوده، حتما نگاشته‌ای در این فصلنامه داشته است. دکتر کاتوزیان، دکتر ایرج وامقی، موسی غنی‌نژاد و هرمز همایون پور از جمله بزرگانی بوده اند که در این نشریه قلم زده‌اند. به عبارت دیگر، فصلنامه تامین‌اجتماعی را می‌توان یکی از معدود نشریات تخصصی حوزه رفاه و تامین‌اجتماعی دانست که سال‌ها پیش، فعالیت خود را آغاز کرده و در بسط گفتمان رفاه و تامین‌اجتماعی در جامعه، خوش درخشیده است.

در سری جدید فعالیت فصلنامه تامین‌اجتماعی که در موسسه عالی پژوهش انجام می‌شود، در ابتدا آرشیو فیزیکی دوره‌های قبل، به سختی جمع‌آوری شد و مطالب منتشر شده در گذشته، طبقه‌بندی و اسکن گردید و 48 شماره از این فصلنامه، در یک وبسایت اختصاصی، در دسترس علاقه‌مندان قرار دارد.

با وجود فعالیت موسسه عالی پژوهش تامین‌اجتماعی در سال‌های متعدد و تلاش‌های کارشناسان این حوزه، به نظر می‌رسد مفاهیم بنیادین تامین‌اجتماعی هنوز برای بسیاری افراد قابل درک نیست. بنابراین، واحد مسئول فصلنامه در دوره جدید، ابتدا به بازخوانی خود پرداخت تا مشخص شود که شماره‌های پیشین فصلنامه، بر چه موضوعاتی تمرکز داشته‌اند و چه مسائلی مورد غفلت واقع شده است. هدف از این کار، درک گفتمانی است که در گذشته بر فصلنامه حاکم بوده تا مسیر امروز و فردای فصلنامه، با دقت بهتر ریل‌گذاری شود.

اولین شماره فصلنامه تامین‌اجتماعی، در سال 1378 به چاپ رسید و تا شماره 31 آن، در دوره اول فعالیت موسسه عالی پژوهش، چاپ و منتشر شد. پس از تعطیلی موسسه، وظیفه انتشار این فصلنامه به یکی از بخش‌های داخلی سازمان تامین‌اجتماعی سپرده شد و 11 شماره، در این دوره انتشار یافت. پس از آن، با احیای موسسه عالی پژوهش تامین‌اجتماعی و تلاش‌هایی که صورت گرفت، انتشار فصلنامه مجددا به این موسسه سپرده شد و امروز، فصلنامه تامین‌اجتماعی به شماره 50 خود رسیده است. واحد مسئول فصلنامه در موسسه، در حال حاضر به دنبال ارتقای رتبه این نشریه به «علمی-پژوهشی» است.

فصلنامه تامین‌اجتماعی مخاطبان گسترده‌ای را شامل می‌شود و پس از چاپ، به صورت رایگان برای دانشگاه‌ها، وزارتخانه­ها، معاونت‌های مختلف ریاست ­جمهوری، کتابخانه­ها، سازمان تامین‌اجتماعی، نهادهای پژوهشی ازجمله مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی و به طور کلی برای همه نهادها و دستگاه هایی که به هر نحو در تصمیم گیری‌های حوزه رفاه و تامین‌اجتماعی نقش دارند، ارسال می‌شود. با این وجود، افزایش بی رویه قیمت کاغذ و هزینه چاپ و نشر، ما را بر آن داشته که مخاطبان خود را به استفاده از نسخه دیجیتالی نشریه ترغیب کنیم. در حال حاضر فصلنامه تامین‌اجتماعی در 500 نسخه چاپ و در اختیار مخاطبان قرار می‌گیرد.