چهارمین گزارش تحولات اخیر حوزه رفاه و تأمین اجتماعی منتشر شد


به گزارش روابط عمومی موسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی، چهارمین گزارش تحولات اخیر حوزه رفاه و تأمین اجتماعی در کشورهای پاکستان، مصر، گرجستان و گزارش‌های جدید ILO و OECD با عنوان «جلیقه زردهای فرانسه: جنبشی برای تأمین اجتماعی»، به همت گروه افکار سنجی و نظرسنجی موسسه منتشر شد. این گزارش در سه بخش مهم‌ترین تحولات و رخدادهای حوزه رفاه و تأمین اجتماعی را پوشش می‌دهد. در بخش اول گزارش، مطلب اول با عنوان «گزارش جدید ILO، صندوق‌های مستمری را خصوصی نکنید، شکست می‌خورد» به نقد و بررسی گزارش تحقیقاتی مفصل سازمان بین‌المللی کار (ILO) درباره نتایج خصوصی‌سازی صندوق‌های مستمری و بازنشستگی در کشورهای جهان می‌پردازد. طبـق نتایـج این گزارش، از سـال 1981 تا سـال 2014 بیش از سـی کشـور در سرتاسـر جهـان به‌طورکلی یا جزئـی اقـدام به‌خصوصی‌سازی صندوق‌های مسـتمری عمومـی خود در حـوزه تأمین اجتماعی و بازنشسـتگی کرده‌اند. اما به دلیل نتایج وحشـتناک سیاسـت خصوصی‌سازی روی صندوق‌های بازنشسـتگی، برهـم خـوردن تعـادل ورودی‌ها و خروجی‌های مستمری‌ها و شکسـت ایـن سیاست‌ها، در سـال 2018 حـدود هجـده کشـور از ایـن مجموعـه 30 کشـور، اقـدام بـه بازنگری در سیاسـت خصوصی‌سازی این صندوق‌ها کرده‌اند تا آن‌ها را دوبـاره بـه دولـت و بخـش عمومـی بازگردانند. ایـن گزارش توصیـه می‌کند، بـرای جلوگیـری از ایجـاد بحـران در صندوق‌های بازنشسـتگی نه‌تنها از خصوصی‌سازی ایـن صندوق‌ها بایـد جلوگیـری کـرد بلکـه اگر جایـی هم در صندوقـی، خصوصی‌سازی صـورت گرفتـه اسـت، بـه دولت‌ها شدیداً توصیـه می‌کند کـه هرچـه سریع‌تر آن‌ها را بـه بخـش دولتـی و عمومـی بازگردانند تا مانـع ایجـاد بحـران اجتماعـی و سیاسـی در آینده شـوند. ایـن گـزارش به‌طور مفصل و با جزئیات بسـیار زیاد تجربه کشـورهای مختلف را در خصوصی‌سازی بررسـی کرده و به این نتیجه رسـیده اسـت کـه حتی یک تجربه یـا نمونه موفق درزمینه خصوصی‌سازی صندوق‌های مسـتمری در کل جهـان وجـود ندارد. مطلب دوم با عنوان «آینده حمایت اجتماعی در تحقیق جدید OECD: لزوم حمایت اجتماعی از کارگران نوظهور» به بررسی و ارائه نتایج تحقیق مذکور می‌پردازد. در این گزارش به‌تفصیل به وضعیت حمایت اجتماعی در اکثر کشورهای جهان، به‌خصوص کشورهای عضو این سازمان پرداخته و تحلیلی از وضعیت و روندهای موجود حمایت اجتماعی در جوامع مختلف صورت گرفته است. این گزارش تاکید می‌کند که بیشتر نظام‌های حمایت اجتماعی برای کارگران تمام‌وقت طراحی شده‌اند، حال‌آنکه در دوران جدید کارگران پاره‌وقت یا کارگران گیگی (مرتبط به مشاغل آنلاین) یا کارگران خویش‌فرمای بسیاری ظهور کرده‌اند که کمتر تحت نظام حمایت اجتماعی قرار دارند، به‌طوری‌که این موضوع مسئله خلأ پوشش حمایت اجتماعی در حق این کارگران را به وجود آورده است. طبق گزارش OECD، حدود 16 درصد از همه کارگران جهان، کارگران خویش‌فرما هستند و بیش از 13 درصد از همه کارگران وابسته، همان کارگران پاره‌وقت هستند که از حداقل بیمه‌های اجتماعی مبتنی بر دستمزد محروم مانده‌اند. وضعیت درباره کارگران خویش‌فرما حتی از این گروه نیز بدتر است. ایـن گـزارش همچنین نسـبت بـه افزایـش کارگران غیررسـمی هشـدار می‌دهد و خواهـان افزایـش حمایـت اجتماعـی دولت‌ها در حـق ایـن کارگـران از طریـق نظام‌های بیمه‌ای اسـت چراکه بسـیاری از این کارگران اسـتطاعت پرداخت حق بیمـه حداقلـی را نیـز ندارنـد و دولت‌ها باید مسـئولت آن‌ها را بر عهده گیرند. مطلب سوم به گزارش جهانی حداقل دستمزد ILO می‌پردازد. در اواخـر مـاه نوامبر، گزارش مهم روندهای دسـتمزدی در سـطح جهان از طرف سـازمان بین‌المللی کار (ILO) منتشـر شـد. طبق این گزارش، روند رشد دستمزد کارگران در جهان، بسـیار ضعیف و کند شـده اسـت. همچنین اختلاف دسـتمزد زنـان و مـردان همچنان در سـطح بسـیار زیـادی بالاسـت یعنی به‌طور متوسـط حـدود 20 درصـد اختلاف بین دسـتمزد یک کارگر مـرد و یک کارگـر زن در مشاغل یکسـان نیز مشـاهده می‌شود. مطلب بعدی به سیاست‌های حمایتی جدید دولت پاکستان می‌پردازد که در نوامبر 2018 معرفی شده است. رئـوس اصلی این سیاسـت، حمایـت از تأمین مالی برای توسـعه، افزایـش صادرات، تقویـت بنگاه‌های کوچک و متوسـط اقتصـادی، اصلاحات مالیاتی و ایجاد اشـتغال اسـت که تأثیر اصلی این سیاست‌ها روی همـان کارگرانـی اسـت که مجمـع شـورای اقتصاد این کشـور قصـد حمایـت از آن‌ها را دارد. مطلب بعدی به تجربه سیاست‌های ریاضتی دولت سیسی و فشار ناشی از آن بر مردم کشور مصر می‌پردازد. در این مطلب تصمیم جدید دولت مصر برای افزایش هزینه‌های ارتش این کشور و تأثیر آن بر کاهش مخارج عمومی و تحمیل ریاضت هرچه بیشتر به مردم این کشور می‌پردازد. بخش دوم گزارش به پرونده ویژه «جلیقه زردها»ی فرانسه می‌پردازد. در این مطلب نحوه شکل‌گیری جنبش جلیقه زردها، گروه‌های مختلف درگیر در آن، خواسته‌های آن‌ها، دلایل خشم و اعتراض آن‌ها و زمینه‌ها و دلایل و علت‌های سیاسی، اقتصادی و اجتماعی آن، تأثیر اصلاحات نئولیبرالی نظام مستمری‌ها بر این جنبش و پاسخ‌ها و راهکارهای دولت فرانسه می‌پردازد. بخش سوم گزارش، به ترجمه مقاله «برنامه دولت فرانسه برای تضعیف مستمری‌ها» تألیف، فرانسیس دوبیوس، تحلیل‌گر رفاه و تأمین اجتماعی با ترجمه سینا چگینی اختصاص دارد. در این مقاله به اثرات اقدامات ریاضتی دولت امانوئل ماکرون بر کاهش مستمری‌ها و اعتراضات اتحادیه‌های کارگری و اعتراضات جلیقه زردها می‌پردازد. برای تهیه فایل PDF این گزارش می‌توانید به سایت موسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی مراجعه فرمایید.