Try these keywords: happy, success, awesome

rss_feed_for_the_eit_1.png

موسسه عالی پژوهش، اتاق فکر تامین‌اجتماعی است. گفتگوی هفته نامه آتیه با ریاست موسسه

12 خرداد 1397

متن حاضر حاصل گفتگوی آقای خراسانی خبرنگار هفته نامه تامین با آقای دکتر شهرام غفاری ریاست موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعی است که در تاریخ 30 اردیبهشت 1397 در این هفته نامه منتشر شده است.

  • این موسسه، زیرساخت‌هایی در حوزه پژوهش‌های «اقتصادی و سرمایه‌گذاری»، «بیمه‌های اجتماعی»، «محاسبات بیمه‌ای»، «سلامت و اقتصاد درمان»، «مطالعات اجتماعی و فرهنگی» و «مطالعات سازمانی، مدیریت و حقوقی» و «افکارسنجی» فراهم کرده است.
  • اولین طرح پژوهشی که در سال 94، بعد از راه‌اندازی مجدد موسسه عالی پژوهش در دستور کار موسسه قرار گرفت، طرحی بود با عنوان «شناسایی اولویت‌های پژوهشی سازمان تامین‌اجتماعی»؛ یعنی اولین کار این بود که ببینیم موضوع‌ها و اولویت‌های پژوهشی تامین‌اجتماعی چیست. این کار منتج به شناسایی حدود 200 موضوع و عنوان پژوهشی شد.

 

موسسه عالی پژوهش تامین‌اجتماعی با ماموریت ارائه انواع خدمات پژوهشی، آموزشی و مشاوره‌ای و اطلاع‌رسانی، با هدف ارتقای دانش تامین‌اجتماعی در سال 1371 آغاز به کار کرد. این موسسه به عنوان اتاق فکر سازمان تامین‌اجتماعی، با توجه به زیرساخت‌هایی که در حوزه پژوهش‌های «اقتصادی و سرمایه‌گذاری»، «بیمه‌های اجتماعی»، «محاسبات بیمه‌ای»، «سلامت و اقتصاد درمان»، «مطالعات اجتماعی و فرهنگی» و «مطالعات سازمانی، مدیریت و حقوقی» و «افکارسنجی» فراهم کرده است، تلاش می‌کند تا بتواند به عنوان پل ارتباطی سازمان با نهادها، موسسات و مجامع معتبر داخلی و خارجی به تبادل اطلاعات و تجربیات بپردازد؛ اما چه تعداد از پژوهش‌های این موسسه کاربردی بوده و به تغییرات ملموس در سازمان تامین‌اجتماعی منجر شده است؟ پژوهش‌هایی که کتاب شوند و احیاناً 10 سال بعد آن کتاب‌ها تبدیل به شانه تخم مرغ شوند، چه گره‌ای از کار بیمه‌شدگان و سازمانشان باز خواهند کرد؟ اینها سوال‌هایی است که در گفت‌وگو با دکتر شهرام غفاری مدیر موسسه عالی پژوهش به آنها پرداختیم.

عنوان طرح‌های پژوهشی شما از کجا می‌آید؟ منظورم این است که با چه معیارهایی به این نتیجه می‌رسید که فلان موضوع نیاز به طرح پژوهشی دارد؟

ما سه مرجع سفارش داریم: اولویت‌های پژوهشی ما در درجه اول سفارش سازمان است. چالش‌هایی که مدیران سازمان با آن روب‌هرو می‌شوند، موضوع‌هایی که در جلسات شورای معاونان مطرح می‌شود، یا سوال‌ها کارشناسان به شکل موردی به ما سفارش داده می‌شوند. در مواردی هم که فکر کنیم موضوع‌های مهمی وجود دارد، ولی در سازمان به آنها توجه کافی نشده است، گروه‌های پژوهشی خود موسسه به آنها می‌پردازند. در مواردی هم ممکن است پژوهشگران مستقل موضوع‌های پژوهشی مرتبطی را به ما پیشنهاد کنند. این گونه موارد در گروه‌های پژوهشی که با حضور نماینده معاونت‌های سازمان تشکیل می‌شود، بررسی شده و به عنوان یک موضوع پژوهشی تعریف می‌شود. البته ناگفته نماند در مواردی هم وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی درخواست‌های پژوهشی خود را برای موسسه ارسال می‌کند که در صورت تایید در شورای پژوهشی موسسه انجام می‌شوند. برخی موسسات مستقل مانند صندوق بیمه روستاییان، بیمارستان میلاد، آتیه و شستا... در برخی موارد موضوع‌های پژوهشی خود را برای موسسه ارسال کرده‌اند؛ البته هزینه این طرح‌ها از محل منابع خود این موسسات تامین می‌شود.

با توجه به اینکه شناخت و تعیین درست اولویت‌های پژوهشی اولین گام مهم و اساسی است، به همین دلیل اولین طرح پژوهشی که در سال 94، بعد از راه‌اندازی مجدد موسسه عالی پژوهش در دستور کار موسسه قرار گرفت، طرحی بود با عنوان «شناسایی اولویت‌های پژوهشی سازمان تامین‌اجتماعی»؛ یعنی اولین کار این بود که ببینیم موضوع‌ها و اولویت‌های پژوهشی تامین‌اجتماعی چیست. این کار با یک روش علمی و مصاحبه‌های حضوری با مدیران و کارشناسان ستادی سازمان انجام و منتج به شناسایی حدود 200 موضوع و عنوان پژوهشی شد که تمام آنها برای اطلاع پژوهشگران و دانشجویان در وب سایت موسسه قرار داده شد.

از نظر حجمی و عملی، بزرگترین طرحی که تا به حال در موسسه انجام شده، چه بوده است؟

طرح محاسبات اکچوئری بلندمدت سازمان تامین‌اجتماعی را می‌توان از بزرگترین و مهمترین طرح‌های پژوهشی دانست که با همکاری سازمان بین‌المللی کار(ILO) انجام می‌شود. این طرح سال گذشته کلید خورد که سه مرحله داشت و بعد از ماه مبارک رمضان، گزارش نهایی با سفر تیم پژوهشیILO به ایران تکمیل می‌شود. می‌دانید که اولین گزارش محاسبات اکچوئری کشور ما که توسط یک مرجع برون‌سازمانی که همین سازمان بین‌المللی کار است، در سال 1354 تهیه شده و این دومین باری است که این مهم توسط سازمان بین‌المللی کار و با همکاری و مشارکت کارشناسان سازمان انجام می‌شود.

چرا محاسبات اکچوئری بلندمدت سازمان تامین‌اجتماعی را سازمان بین‌المللی کار انجام بدهد؟ مگر نتیجه کار چه فرقی می‌کند؟

اصولاً نتیجه نباید فرق جدی داشته باشد؛ و اثین در صورتی است که از متدولوژی یکسانی استفاده شود. برخی از ذی‌نفعان ما متعقدند ما در محاسبات به نفع خود سوگیری می‌کنیم و این ابهام وقتی توسط پژوهشگران بیطرف انجام شود، رفع می‌شود. دوم این که تیم سازمان بین‌المللی کار (ILO) ده‌ها گزارش از این نوع در کشورهای مختلف انجام داده است و رئیس این تیم نویسنده کتاب مرجع در محاسبات اکچوئری است. این کار به نوعی انتقال تکنولوژی و تجربه است و ما برای استفاده از تجربه این افراد یک کارگروه با حضور چند کارشناس از موسسه عالی پژوهش و سازمان تامین‌اجتماعی تشکیل داده‌ایم که در این پروژه مشارکت دارند.

آیا این بزرگترین و مهمترین طرحی بوده که در موسسه عالی پژوهش انجام شده است؟

اصولاً تقسیم‌بندی طرح‌های پژوهشی به بزرگترین و مهمترین، کار دشواری است. به نظر من یکی از مهمترین پژوهش‌های موسسه، کار بر روی «کانون‌های ارزیابی و شایستگی» است که در حوزه مدیریت منابع انسانی است و بسیار هم کاربردی است؛ در کشور ما همه از ضعف مدیریت گلایه دارند و اعتقاد بر این است که مدیران بر اساس مدل درستی انتخاب نمی‌شوند که البته حرف درستی است. به همین دلیل موسسه با همکاری معاونت‌های اداری و مالی و امور استان‌ها در طرحی پژوهشی که توسط اساتید دانشگاه تهران انجام شد، مدلی برای انتخاب چهار جایگاه مدیرکل، مدیر درمان، رئیس شعبه و رئیس بیمارستان طراحی کرد. نتایج این پژوهش از سال گذشته اجرایی شده و توسط امور استان‌ها استفاده می‌شود و تاکنون مواردی از انتصابات مدیران و کارشناسان براساس نتایج این طرح انجام شده است. با توجه به اهمیت بالای انتصابات و شایسته سالاری در به کارگیری مدیران، این مهم برای سایر پست‌های سازمانی هم درخواست شده و در دستورکار است.

از طرح‌های پژوهشی کاربردی در حوزه‌های دیگر سازمان، مثل درمان یا امور فرهنگی مثال بزنید.

در حوزه درمان سازمان تامین‌اجتماعی برای اولین بار راهنمای استفاده از داروها و خدمات توسط موسسه تهیه شد. این مهم برای تعدادی از داروهای سرطانی و گرانقیمت و همچنین خدمات ICU , NICU ، آنژیوگرافی، تعویض مفصل زانو و .... با بهره‌مندی از پزشکان صاحب‌نظر و انجمن‌های تخصصی پزشکی تهیه شد. خوشبختانه از نتیجه کار استقبال شد. از آنجایی که تهیه گایدلاین‌های بالینی از وظایف وزارت بهداشت و درمان است، دستورالعمل‌های بالینی تهیه شده توسط موسسه به سفارش معاونت درمان و صرفاً برای استفاده سازمان تامین‌اجتماعی تهیه شده است. به نظر می‌رسد این طرح نقش خوبی در ساماندهی داروها و خدمات گرانقیمت داشته است.

طرح تنقیح قوانین و مقررات را هم که بیشتر در حوزه معاونت بیمه‌ای سازمان است، در دست انجام داریم. از ابتدای تاسیس سازمان تا به حال به طوردایم دستورالمعل و بخشنامه‌های گوناگونی صادر شده و این تعدد دستورالعمل‌ها، در برخی موارد موجب سردرگمی کارکنان و ارباب رجوع و مانع اخذ تصمیمات واحد در شعب شده است. به طور مثال، با اجرای طرح تنقیح، 85 دستورالعمل مرتبط با صاحبان حرف و مشاغل آزاد بازنگری و به یک بخشنامه تبدیل و توسط سازمان ابلاغ شده است. در همین ارتباط بیش از 40 بخشنامه و دستورالعمل در دستور کار است و بیش از 10 مورد صادر و ابلاغ شده است.

در حوزه فرهنگی و اجتماعی هم در زمان مرحوم دکتر اعتصامی، ایده طرح گفتمان بیمه‌های اجتماعی در کتاب‌های درسی مدارس و فقری که در حال حاضر از این لحاظ وجود دارد، در سازمان شکل گرفت. ایشان کار را پیگیری کرد و ایده اولیه به سوالی پژوهشی تبدیل شد و درنهایت برخی مفاهیم بیمه‌ای در قالب سوال‌های ریاضی و مفاهیم اجتماعی به کتاب‌های درسی منتقل شد. این کار هم بسیار نو و حایز اهمیت است. کتابی هم به منظور استفاده در دانشگاه‌ها با عنوان «آشنایی با اصول بیمه‌های اجتماعی» تهیه شده است.

در حوزه معاونت اقتصادی هم می‌توان به طرح پژوهشی با موضوع «خروج سازمان از بنگاهداری» اشاره کرد که از موضوع‌های بسیار مهم برای سازمان است. در حوزه افکارسنجی هم اقدامات خوبی انجام شده که در فرصت مناسب اشاره خواهد شد.

در مورد موسسات پژوهشی معمولاً این انتقاد مطرح است که پژوهش‌ها خیلی کاربردی نیستند. شما تا کنون با چنین انتقادی روبه‌رو نشده‌اید؟

به طور تاریخی همواره سه انتظار از موسسه عالی پژوهش تامین‌اجتماعی همانند سایر موسسات مشابه وجود داشته است؛ این که طرح‌های پژوهشی باید کاربردی و اثربخش باشند و نتایج آن بموقع در اختیار سازمان قرار گیرد. همه طرح‌هایی که به آن اشاره کردم، کاملاً کاربردی بوده و اکنون هم در حال استفاده هستند. با این حال گاه و بیگاه از ما می‌پرسند موسسه عالی پژوهش چه می‌کند؟! البته ما با سوال مشکلی نداریم؛ اگر با هدف اطلاع از فعالیت‌ها و کمک به موسسه پرسیده شود، نه با ابهام و ایهام و پیش‌داوری. به هر حال باید توجه داشت وظیفه باران باریدن است، این که چقدر محصول برداشت شود، بستگی زیادی به استعداد زمین و کشاورز دارد.

این که چرا پژوهش‌ها به طور کلی در کشور ما چندان نتیجه‌بخش نیستند، سوال مهمی است که در جای خود قابل بحث و بررسی است، ولی موسسه عالی پژوهش با منابع محدود خود آثار مفیدی در همین مدت کوتاه دو سه ساله داشته است؛ البته اگر داوری کننده اندک آشنایی با ساحت پژوهش داشته باشد و موانع و مشکلات پژوهش در سازمان و کشور را بداند.

 از طرف دیگر روی کارهای تحقیقاتی و پژوهشی سازمان مانور خبری و تبلیغی مناسبی انجام نمی‌شود. معمولاً در نشست‌های خبری و گفت‌وگو با رسانه‌ها و حتی در نشست‌های سازمانی، حرف از سختی تامین منابع برای پرداخت حقوق و انجام تعهدات قانونی سازمانی است که البته با توجه به شرایط اقتصادی جامعه مهم و در اولویت است و درحقیقت هم تامین کردن منابع لازم برای تعهدات در چنین شرایطی کار سخت و قابل تقدیری است، اما به اعتقاد بنده کار‌هایی همچون تنقیح بخشنامه‌ها یا طراحی مدل شایستگی برای انتصاب مدیران و طراحی کدهای رفتاری شایسته برای کارکنان و سایر موارد مشابه دیگر از این دست نتایج موثر و ماندگارتری در سازمان خواهند داشت.

معمولاً افراد منتظر دیدن فوری نتایج هستند. این انتظار که طرح‌های پژوهشی باید منجر به تغییرات واقعی شوند، تا چه حد منطبق با واقعیت است؟

اینکه نتایج طرح پژوهشی باید در سازمان قابل رویت و لمس باشد، امری کاملاً منطقی است و تمام تلاش ما هم همین است. اما باید دید چه بازه زمانی نیاز است تا طرح‌هایی مثل راهنماهای بالینی حوزه درمان، طرح تنقیح بخشنامه‌ها، بسط گفتمان تامین‌اجتماعی در کتاب‌های درسی، مدل شایستگی برای انتصاب مدیران و ... باعث تغییر رفتار در محیط پیرامونی شود.

 البته باید توجه داشت که موسسات پژوهشی تصمیم‌گیر نیستند، بلکه شواهد را تهیه کرده و در اختیار مدیران قرار می‌دهند. این که شواهد علمی تا چه حد مورد استفاده قرار می‌گیرد، بستگی به مدیران و دانش و قابلیت مدیریتی آنها دارد. ممکن است افراد مختلف بر اساس یک تحقیق علمی، تصمیمات متفاوتی بگیرند. این دیگر به دانش تصمیم‌گیری فرد و آن مجموعه بستگی دارد.

 همچنین باید توجه داشت که نتایج برخی پژوهش‌ها ممکن است مستقیم نباشد، ولی در ارتقای منطق و قدرت تصمیم‌گیری به طورکلی موثر باشد.

پس نمی‌توان برای مشاهده تغییرات ملموس بر اساس انتظارات از مراکز پژوهشی زمانی تعیین کرد؟

جواب این سوال هم مثبت و هم منفی است! نمی‌توان زمان مشخص و دقیقی برای اثربخشی تک تک پژوهش‌ها تعیین کرد، ولی بدون تردید تاثیر فعالیت‌های پژوهشی یک موسسه در بازه زمانی مشخصی باید قابل رصد و رویت باشد. به نظرم بازه زمانی دو سه ساله برای قضاوت در باره عملکرد موسسات پژوهشی بازه کوتاهی است، هر چند عمکرد موسسه عالی پژوهش در همین مدت کوتاه انصافاً قابل قبول است. اگر موسسه عالی پژوهش از پاییز سال 88 تا آخر سال 93 تعطیل نمی‌شد و بعد از این هم ان‌شاءالله تعطیل نشود، در دهه‌های آتی باعث ارتقای عملکرد سازمان خواهد شد، ولی این که توقع داشته باشیم با یک یا چند کار تحقیقاتی، مثلاً درباره بحران صندوق‌های بازنشستگی یا بحران آب، این مشکلات برطرف شود، شدنی نیست. این موضوع‌ها اصولاً با تحقیق صرف برطرف شدنی نیستند؛ به نظر نمی‌رسد سوءمدیریت را بتوان با پژوهش به تنهایی برطرف کرد. آیا پژوهش می‌تواند تصمیماتی را که آگاهانه حول منافع سیاسی و جناحی و کوتاه مدت شکل می‌گیرد، اصلاح کند؟ ای کاش پاسخ آری باشد، ولی نه به واقعیت نزدیک‌تر است. آیا کسی است که نداند در حالی که بحران صندوق‌های بازنشستگی را فراگرفته است، نباید سن بازنشستگی را کم کرد؟ ولی این مهم اتفاق می‌افتد. آیا ضرورت هدفمند کردن یارانه‌های بی‌هدف که همه در آن اتفاق نظر دارند، نیاز به پژوهش دارد؟

در ضمن عناوین طرح‌ها و قراردادهای پژوهشی موسسه در وب سایت موسسه قابل رویت است و همکاران می‌توانند با مراجعه به این سایت از جهت‌گیری فعالیت‌های موسسه و کاربردی بودن آنها مطلع شوند

تماس باما

  • تلفن : 88753245 (9821+)
  • آدرس : تهران میدان آرژانتین خیابان شهید احمد قصیر (بخارست) خیابان دهم پلاک 20
  • ایمیل : Info@ssor.ir
  • دورنگار : 88507421 (021) (98+)

  • اینیستاگرام موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعیlinked in موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعیگوگل پلاس موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعیتله گرام موسسه عالی پژوهش تامین اجتماعی

آمار بازدید از سایت

0405649
امروز
دیروز
این هفته
هفته قبل
این ماه
ماه قبل
کل بازدید
362
2498
8415
8415
54423
56278
405649

پیش بینی امروز
1632


آی پی شما81.28.60.126